Hemşirelerin Bakım Verirken Hemşirelik Sürecini Bilme ve Uygulama Durumları

Dilek OLMAZ, Papatya KARAKURT

Özet


Öz

Giriş: Hemşirelik süreci bireyin bakım gereksinimlerinin belirlenmesi ve çözüme ulaştırılmasında kullanılan sistematik bir yöntemdir. Amaç: Bu araştırma hemşirelerin, bakım verirken hemşirelik sürecini bilme ve uygulama durumlarının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı türde olan bu araştırmanın evrenini, 151 hemşire, örneklemini ise 131 hemşire oluşturmuştur. Veriler "Kişisel Bilgi Formu" ve "Hemşirelik Süreci Bilgi ve Uygulama Düzeyi Belirleme Formu" kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde; sayı, yüzde, ortalama, Kruskal-Wallis Varyans, Mann-Whitney U ve Korelasyon analizleri kullanılmıştır. Bulgular: Araştırma kapsamına alınan hemşirelerden %77.9’unun hemşirelik sürecinde kendisini yeterli bulduğu, %94.7’sinin klinikte hastaya bakım verirken hemşirelik sürecini kullanmayı gerekli gördüğü belirlenmiştir. Hemşirelerin en çok hemşirelik sürecinin veri toplama (%36.6)  aşamasında, en az ise değerlendirme (%8.5) aşamasında sorun yaşadıkları bulunmuştur. Hemşirelerin hemşirelik süreci ile ilgili teorik bilgilerine yönelik sorulara verdikleri doğru cevap ortalaması 80.09±14.10, uygulamaya yönelik hazırlanan 3 örnek vakaya ait sorulara verdikleri doğru cevap ortalaması 78.30±23.31 olarak bulunmuştur. Ayrıca hemşirelerin bilgi sorularına verdikleri cevapların doğru düzeyi ile uygulama soruları doğru düzeyleri arasında pozitif yönlü zayıf bir ilişki  (p<0,05) olduğu saptanmıştır. Sonuç: Hemşirelerin tamamına yakınının süreci bilme ve uygulama durumlarının yeterli olduğu fakat sürecin en çok veri toplama aşamasında sorun yaşadıkları belirlenmiştir. Bu sonuçlar doğrultusunda öğrenim süresince hemşirelik eğitiminde hemşirelik sürecinin önemi vurgulanmalı ve meslek hayatında hizmet içi eğitimlerle desteklenmesi önerilebilir.

Anahtar Sözcükler: Hemşire, Hemşirelik Süreci, Süreci Bilme, Süreci Uygulama.

 

Abstract

The Extent to which Nurses Knowledge and Apply the Nursing Process When Giving Care

Background: Nursing process is a systematic and method used to determine one’s care needs and to answer them. Objectives: This study was conducted to determine the extent to which nurses know and apply the nursing process when giving care. Methods: This descriptive study was consisted of 151 nurses and the sample consisted of 131 nurses. The data were collected using a personal information form and a Nursing Process Knowledge Assessment Questionnaire.The data were analyzed using numbers, percentages, Kruskal-Wallis Variance Analysis, Mann-Whitney U test and Correlation analysis. Results: From the nurses included in the study, 77.9% stated that they found themselves competent in the nursing process and 94.7% that they considered it necessary to utilize the nursing process while giving care to patients in the clinic. The nurses experienced problems mostly in the data collection (36.6%) stage of the nursing process. It was found that average score obtained from questions that were correctly answered and addressed nurses’ the oretical knowledge about nursing process was 80.09±14.10 while average score obtained from questions that were correctly answered and addressed their practical knowledge through 3 sample cases was 78.30±23.31. Besides; it was noted that there was a positive but weak correlation between correctly answered the oretical questions and correctly answered practical questions (p < 0.05). Conclusion: It was identified that knowledge level and implementation level of nursing process of nearly all the nurses were satisfactory but they experienced difficulties during data collection phase most. In line with these results; it may be recommended that importance of nursing process should be emphasized during nursing education and reinforced during professional career through on the job trainings.

Keywords: Nurse, Nursing Process, Knowing the Process, Applying the Process.

 


Tam Metin:

PDF

Referanslar


KAYNAKLAR

Akça, Ay, F. (2008). Hemşirelik Süreci. İçinde: Temel Hemşirelik Kavramlar, İlkeler, Uygulamalar. 2.Baskı, Medikal Yayıncılık Ltd Şti. İstanbul, 61-73.

Alcan, Z., Aksoy, A., Civil, B., Tekin, D.E., Ekim, R., Civil, SÖ., ve ark. (2011). Hemşirelik Hizmetleri Işığında Hastane Süreçleri. Nobel Tıp Kitapevi. Ltd. Şti.İstanbul.

Andsoy, I.I., Güngör, T., Dikmen, Y., & Nabel, E.B. (2013). Hemşirelerin bakım planını kullanırken yaşadıkları güçlükler. Journal of Contemporary Medicine. 3(2):88-94.

Atabek, Aştı, T., & Karadağ, A. (2011) Klinik Uygulama Becerileri ve Yöntemleri. Nobel Tıp Kitabevi Yayın Dağıtım ve Pazarlama Ltd. Şti. Adana. s :51-52

Avşar, G., Öğünç, A.E., Taşkın, M., & Burkay, Ö.F. (2014). Hemşirelerin Hasta Bakımında Kullandıkları Hemşirelik Süreci Uygulamalarının Değerlendirilmesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi; 17:4:216-221.

Axelsson, L., Bjorvell, C., Mattiasson, A.C., & Randers, I. (2005). Swedishregisterednurses’ incentiveto use nursing diagnosis in clinical practice. J ClinNurs 15(8):936-45.

Bayık, A. (2002). Hemşirelik Disiplini ve Araştırma: Hemşirelikte Araştırma İlke Süreç ve Yöntemleri, Erefe İ. (Ed), Hemşirelikte Araştırma ve Geliştirme Derneği –Hemar-ge Yayın No:1, İstanbul, Odak Ofset.

Berman, A., Synder, J.S., Kozier, B., & Erb, G. (2008). Fundamentals of Nursing Concepts, Process and Practice. 8th ed. Pearson International Edition. New Jersey.

Birol, L. (2007). Hemşirelik Süreci, (8. Baskı), Etki Matbaacılık Yayıncılık Ltd. Şti. İzmir. s.21-28

Birol, L. (2013). Hemşirelik Süreci: Hemşirelik Bakımında Sistematik Yaklaşım. Berke Ofset Matbaacılık, 10. Baskı, İzmir.

Carpenito-Moyet, L.J. (2005). Handbook of Nursing Diagnosis (çev:Erdemir F.), 2. baskı Nobel Tıp Kitabevi, İstanbul.

Craven, R.F, & Hirnle, CJ. (2010). Fundamentals of Nursing. Human HealthandFunction. Fourth Edition. Lippincott. Philedelphia: Williams andWillkins. 126-137.

Çoban, İpek, G., & Kaşıkçı, M. (2008). Hastaların hemşirelik bakımını algılayışları. İstanbul Üniversitesi FlorenceNightingale Hemşirelik Dergisi 16(63):165-171

DeLaune, C.S., & Ladner, P.K. (2010). Fundamentals of Nursing Standards&Practice. 4rd ed. Canada: Thomson Delmar Learning.

Fesci, H., Doğan, N., & Pınar, G. (2008). İç hastalıkları kliniklerinde çalışan hemşirelerin hasta bakımında karşılaştıkları güçlükler ve çözüm önerilerinin belirlenmesi. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi; 11:3:40-50.

Fesler-Birch, D.M. (2005). Critical thinking and patient outcomes: a review. Nurs Outlook 53(2): 59-65.

Güner, P., & Terakye, G. (2000). Hemşirelik Yüksekokulu Son Sınıf Öğrencilerinin Hemşirelik Tanılarını Belirleyebilme Düzeyleri. Cumhuriyet Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 4 (1): 9-15.

Hedberg, B., & Satterlund Larsson, U. (2003). Observations, Confirmation sandstrategies-usefultools in rhedesicion making process for nurses in practice. J ClinNurs 12(2):215-222.

Izumi, S., Konishi, E., Yhiro, M., & Kodama, M. (2006). Japanesepatient’ descriptions of “Thegoodnurse” personel involvement and professionalism. Advances in Nursing Science. 29(2):14-26.

Karabulut, N., & Çetinkaya, F. (2011). Cerrahi kliniklerinde çalışan hemşirelerin hasta bakımında karşılaştıkları güçlükler ve motivasyon düzeyleri. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi 14:1:14-23.

Karadağ, S., & Taşçı, S. (2005). Kayseri devlet hastanesinde çalışan hemşirelerin verdiği hemşirelik bakımı ve bakımı etkileyen faktörler. Sağlık Bilimleri Dergisi 14: 13-21.

Kaya, H. (2012). Uygulama ve Değerlendirme. Atabek Aşti T, Karadağ A. editör. Hemşirelik Esasları, Hemşirelik Bilimi ve Sanatı. İstanbul: Akademi Basın ve Yayıncılık; s.201-9.

Kaya, N., Babadağ, K., Yeşiltepe, Kaçar, G., & Uygur, E. (2010). Hemşirelerin hemşirelik model/kuramlarını, hemşirelik sürecini ve sınıflama sistemlerini bilme ve uygulama durumları. Maltepe Üniversitesi Hemşirelik Bilim ve Sanatı Dergisi 3(3):24-33

Kaya, N. (2008). Yaşam modeli, Babadağ K, Aştı T.Eds.Hemşirelik Esasları Uygulama Rehberi, İstanbul, İstanbul Medikal Yayıncılık Ltd Şti, 1-7.

Kaya, N. (2010). Onkoloji hemşireliği ve hemşirelik tanıları. Can, G. (Ed.). Onkoloji Hemşireliğinde Kanıta Dayalı Bakım.Nobel Tıp Kitabevleri Ltd. Şti. İstanbul, 3-10.

Kaya, N. (2013). Hemşirelik süreci, Aşti Atabek T., Karadağ A. (Ed), Hemşirelik Esasları Kitabı. Esen Ofset. İstanbul.

Kelleci, M., & Gölbaşı, Z. (2004). Bir Üniversite Hastanesinde Çalışan Hemşirelerin Problem Çözme Becerilerinin Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi. C.Ü. Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 8 (2):1-8.

Keski, Ç. (2009). Son Sınıf Hemşirelik Öğrencilerinin Hemşirelik Süreci Hakkında Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Hemşirelik Programı. Ankara.

Özbıçakçı, Ş. (2009). Hemşirelik Uygulamalarında Bilişimin Yeri. İçinde:Doğan S, editörler. 12.Ulusal “Uluslararası Katılımlı” Hemşirelik Kongresi Kitabı. Sivas 20-24 Ekim 2009. Alter Yayıncılık, Ankara, 8789.

Özcan, A. (2006). Hemşire-Hasta İlişkisi ve İletişim. 2.Basım. Sistem Ofset Bas. Yay. San. Tic. Ltd. Şti. Ankara.

Pettigrew, A.C., & King, M.O. (1993) A comparison between scores on Kirtons’ inventory for nursing students and a general student population. Psychol Res, 73:1,339-345.

Stuart, G.W. (1998). Implementing The Nursing Process: Standards Of Care. Principles Practice Psychiatric Nursing. 6th Edit, Mosby, St. Louis Missouri, 177- 191.

T.C Sağlık Bakanlığı, Hemşirelik Yönetmeliği, 8 Mart 2010, http://www.saglik.gov.tr/TR/belge/1-10070/hemsirelik-kanununun-4-uncu-maddesine-dayanilarak-hazir-.html ( Erişim tarihi: 10 Kasım 2012)

Turaç, N., İpek, S., & Şahin, E. (2015). Hemşirelerin Hemşirelik Sürecine İlişkin Bilgi ve Görüşlerinin İncelenmesi. 15.Ulusal Hemşirelik Kongre Kitabı s:274.Erzurum.

TURDEP II Sonuçları (2011) http://www.turkendokrin.org.. (Erişim Tarihi:31.05.2016).

Türk Hemşireler Derneği. Hemşirelik Kanunu. [internette]. [11.08.2014 okundu]. elektronik adresi: http://www.turkhemsirelerdernegi.org.tr/index.php?page=wm_hemkan

World Health Organization. Lemon Learning Material on Nursing.Chapter 4: Nursing Process and Documentation 2009

Yıldırım, A. (1988). Yataklı Tedavi Kurumlarında Çalışan Hemşirelerin Hizmetlerinde Yer Alması Gereken Hemşirelik İşlevleri Hakkında Bilgi Düzeylerinin Araştırılması. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: İstanbul Üniversitesi.

Yılmaz, N. (2000). Hemşirelerin Hemşirelik Sürecine İlişkin Bilgi Ve Görüşlerinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul.


Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.