Hekim ve Hemşirelerin Bazı Özelliklerinin Saygın Ölüm İlkelerine İlişkin Tutumlar Üzerine Etkisi

Ayten Dag, Aysel Badır

Özet


Giriş: Saygın ölüm, temel bir insan hakkıdır. Semptomların, invazif işlemlerin azaltılması, özgürlüğü ve otonomiyi koruma, güvenli bir ortamda huzurlu ve saygın bir bakım alma özelliklerini taşır.

Amaç: Yaşamının son günlerinde olan bireylere bakım veren hekim ve hemşirelerin bazı özelliklerinin saygın ölüm ile ilgili tutumları üzerine etkisini incelemektir.

Yöntem: Bir üniversite hastanesinde çalışan 590 kişiye (355 hemşire, 235 hekim) Eylül-Kasım 2015 tarihleri arasında yapılan tanımlayıcı tipte bir araştırmadır. Veriler; Tanımlayıcı ve Mesleki Özellikler Veri Formu, Saygın Ölüm İlkelerine İlişkin Tutumları Değerlendirme Ölçeği, Thorson Powell Ölüm Kaygısı Ölçeği ile toplanmıştır.

Verilerin değerlendirmesinde değişkenlerin tanımlayıcı istatistikleri yapılmış, veriler Mann-Whitney U Testi, Kruskal-Wallis H Testi ile ve Regresyon Analizi ile değerlendirilmiştir.

Bulgular: Hekimlerin saygın ölüm ilkelerini benimseme düzeyleri hemşirelerden yüksek bulunmuştur. Dahili Tıp Bilimleri’nde çalışan hekimlerin ilkeleri benimseme düzeyi Cerrahi Tıp Bilimleri’nde çalışan hekimlerden yüksek; palyatif bakım konusunda eğitim alan hemşirelerin ilkeleri benimseme düzeyleri de eğitim almamış olanlardan yüksek bulunmuştur.  Meslek, yaş, mesleki deneyim ve palyatif bakım eğitim alma değişkenleri saygın ölüm ilkelerine ilişkin tutumlar ile ilişkili bulunmuştur.

Sonuç: Hemşirelik eğitiminde yaşam sonu bakımın teorik ve uygulamalı derslere yansıtılması; sağlık bakımı sunan kurum ve kuruluşlarda saygın ölüm ilkelerinin benimsenerek, bakım protokollerinin geliştirilmesi önerilmektedir. 


Tam Metin:

PDF

Referanslar


Badır, A., Topçu, I., Türkmen, E., Göktepe, N., Miral, M., Ersoy, N. ve Akın, E. (2015). Turkish Critical Care Nurses' Views On End-Of-Life Decision Making And Practices. Nursing ın Critical Care, doi:10.1111/nicc.12157

Beckstrand, R. L., Callister, L. C., Kirchhoff, K. T. (2006). Providing A “Good Death”: Critical Care Nurses’ Suggestions For İmproving End-Of-Life Care. American Journal of Critical Care, 15(1), s: 38-45.

Benner, P., Kerchner, S., Corless, I. B. ve Davies, B. (2003). Attending Death As A Human Passage: Core Nursing Principles For End-Of-Life Care. American Journal of Critical Care, 12(6), s: 558-561.

Coenen, A., Doorenbos, A. Z. ve Wilson, S. A. (2007, November). Nursing Interventions To Promote Dignified Dying in Four Countries. In Oncology Nursing Forum, 34(6).

Duyan, V. (2014). Saygın Ölüm İlkelerine İlişkin Tutumları Değerlendirme Ölçeği’nin Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care, 8(1).

Guo, Q. ve Jacelon, C. S. (2014). An İntegrative Review Of Dignity in End-Of-Life Care. Palliative Medicine, 28(7), s: 931-940.

Karahisar, F. (2006). Ölümcül Hasta, Hemşire ve Hekimlerin Ölüm ve Ötanaziye İlişkin Görüşlerinin İncelenmesi, Yüksek Lisans Tezi, Atatürk Üniversitesi, Erzurum.

McCallum, A. ve McConigley, R. (2013). Nurses’ Perceptions Of Caring For Dying Patients İn An Open Critical Care Unit: A Descriptive Exploratory Study.International Journal Of Palliative Nursing, 19(1), s: 25-30.

Pierson, C., Curtis, J. ve Patrick, D. (2002). A Good Death: A Qualitative Study Of Patients With Advanced AIDS. AIDS Care, 14(5), s: 587-598.

Sandman, L. (2002). What's The Use Of Human Dignity Within Palliative Care?.Nursing Philosophy, 3(2), s: 177-181.

Smith, R. (2000). A Good Death. BMJ, 320(7228), s: 129-130.

Sullivan, A. M., Lakoma, M. D. ve Block, S. D. (2003). The Status of Medical Education in End‐of‐life Care. Journal Of General Internal Medicine, 18(9), s: 685-695.

Turgay, G. (2010). Sağlık Personelinin Palyatif Bakıma İlişkin Görüşleri. Yüksek Lisans Tezi, Başkent Üniversitesi, Ankara.

Uslu, F. (2013). Ankara İl Merkezinde Jinekolojik Onkoloji Ünitelerinde Çalışan Ebe ve Hemşirelerin Palyatif Bakım Uygulamalarının Belirlenmesi, Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Ankara.

Yıldız, M., Karaca, F. (2001). Thorson-Powell Ölüm Kaygısı Ölçeği’nin Türkçe Çevirisinin Normal Populasyonda Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Tabula-Rasa, 1(1), s: 43-55.


Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.